EFT Nedir?: EFT Ne Zaman Hesaba Geçer?

Bankacılık işlemleri yapılırken birbiri ile en çok karıştırılan konulardan biri de EFT ve havale işlemleridir. EFT (Elektronik Fon Transfer) işlemidir ve farklı bankalar arasında para transferi yapmayı tanımlar. Örneğin, Ziraat Bankası’na ait bir hesaptan, Garanti Bankası’na ait bir hesaba para gönderme gibi. Havale ise aynı bankada hesaba sahip bir başka kişinin hesap numarasına direkt para gönderme işlemidir. Örnek vermek gerekirse, Akbank hesabından yine Akbank hesabına sahip bir başka hesap numarasına gibi.

Her ne kadar banka işlemleri ile ilgisi olmayan kişiler bu kavramları karıştırsa da, mutlaka hayatlarının bir yerinde bu terimler ile karşılaşacak ve bu işlemleri yapmak zorunda kalacaklardır. Özellikle internet kullanımının yaygınlaşması ile ödemeleri bu yolla yapmak büyük bir avantaj sağlamaktadır. Örneğin, ev kiranızı yatırmak için ev sahibinizin banka hesabının olduğu bankaya gitmek yerine, internet üzerinden saniyeler içinde para gönderim işlemi yapabilirsiniz. Bunun için paranızın bulunduğu bankanın internet bankacılığı şubesine girmek ya da mobil uygulama üzerinden para transfer işlemini gerçekleştirmeniz yeterli olacaktır.

EFT Ödemesi Nasıl Çalışır?

EFT ödemeleri, özel bir bankacılık ağı olan “Otomatik Takas Merkezi (ACH) ağı üzerinde yapılır. Bu ağ ülke genelindeki tüm finans kurumlarını birbirine bağlayan güvenli bir sistem olarak tanınır. Sistemin çalışma temelinde aslında ödeme işlemlerini otomatik olarak yapmak üzere faaliyet gösteren ve birlikte çalışan bilgisayarlar yer alır. Gün sonunda milyonlarca ödeme talimatını yürütme görevini üstlenen bu toplu işleme sistemi, EFT ve havale gibi işlemleri yapmakla yükümlüdür. Sisteme bildirilen kurallar ve bankalar arası anlaşmalar gereği EFT işlemlerinden belirli bir ücret alabilir. Örnek vermek gerekirse, belirli ATM işlemlerini bu sistem üzerinden yaparsanız işlem ücretini ödemek zorunda kalabilirsiniz.

EFT Ödeme Çeşitleri Nelerdir?

Hesaplardaki parayı elektronik olarak göndermenin yani EFT yapabilmenin pek çok yolu vardır. EFT ödemeleri yöntemleri olarak bilinen yollar ve detayları şunlardır:

1. Doğrudan EFT Yöntemi: Doğrudan EFT yöntemi, elektronik olarak para ödenmesini sağlar. Bu yol ile servis sağlayıcısına karşı tarafın banka hesabına ne zaman ve hangi miktarda para yatırılacağı bildirilir. Daha sonra doğrudan mevduat sağlayıcı olan kişi, miktarı belli olan parayı karşıdaki kişinin hesabına ödemek için, ödeme gününe göre ya da otomatik olarak sıraya koyar ve transfer işlemini gerçekleştirir.

2. ATM’ler Aracılığı İle Ödeme Yöntemi: Herhangi bir banka şubesine gitmeden ya da internet bankacılığı kullanmadan da banka transfer işlemi ATM’ler aracılığı ile yapılabilir. ATM’ler sadece nakit para çekmek için değil, para yatırmak ve yatırılan paranın da hesaplar arasında transferine olanak tanıyan gelişmiş makine servisleridir. Dolayısıyla ATM üzerinden para transferi yapılacaksa, ilgili banka hesabına ait olan ATM’den para yatırılır ve hesaba EFT emri verilebilir.

3. Banka Kartları İle Ödeme Yöntemi: Banka kartları üzerinden de EFT işlemi yapılabilir. Yine internet bankacılığı ya da ATM’ler kullanılarak banka kartı hesabına bağlı olan hesaplar üzerinden EFT ile ödeme emri verilebilir.

4. Elektronik Çekler İle Ödeme Yöntemi: Elektronik yollar ile yapılan ve kağıt kontrollerine benzeyen bankacılık ödeme işlemleridir. Ödeme yapmak için yönlendirme numarasını girmek ya da banka hesap numarasını bilerek sisteme giriş yapmak gereklidir.

5. Ücretli Telefon Sistemleri İle Ödeme Yapmak: Telefon hatları ya da fatura ödemeleri üzerinden hesaplar arası para transfer sistemleridir.

6. Kişisel Bilgisayar Bankacılığı İle Ödeme Yapmak: Banka hesaplarınıza ait sahip olduğunuz mobil cihaz ya da bilgisayar ile bankacılık işlemlerinin yapılmasını sağlar. Hesaplar arasında EFT yapmak için mobil uygulamalar ya da bilgisayardan giriş yapılan banka hesapları kullanılabilir.

EFT Nasıl Yapılır?

EFT ödemesi yapabilmek için karşı banka hesabına ait girilmesi gereken tüm bilgilerin hatasız olması gereklidir. Zira tüm EFT ödemeleri Merkez Bankası aracılığı ile kontrol edilmektedir. EFT ödemesi için en kolay yöntem, karşı banka hesabına ait IBAN (International Bank Account Number) numarasına yani uluslararası banka hesap numarasına sahip olmak ve banka hesabına ait ismi eksiksiz ve doğru şekilde sisteme girmektir. Bazı EFT ödemelerinde IBAN haricinde kişinin banka hesabına ait şube numarasının ve şubesinin de istendiği talimatlar görülebilir.

EFT Ödemeleri Ne Zaman Hesaba Geçer?

EFT ödemelerinin yönlendirilen karşı banka hesabına geçmesi için gereken süre, EFT servis sağlayıcısının yoğunluğuna, ödeme türüne ve ödemenin yapıldığı zamana bağlıdır. Buna göre EFT ödemesi, ortalama 1 saat ile 4 gün süre alabilir. Ancak gelişmiş ödeme sistemleri ile sistem yoğunluğu az ise bu süre 15 dakikaya kadar gerilemiştir.

EFT ödemelerinin yapılabilmesi için mutlaka iş günü hesaplaması gereklidir. Diğer bir deyişle, EFT ödemeleri farklı bankalar arasında sadece hafta için günlerde yapılabilir. Cumartesi ya da Pazar günü verilen EFT ödeme talimatları, ilk iş günü olan Pazartesi günü içerisinde karşı banka hesabına geçmektedir. Zaten EFT işlemi yapılırken, uyarı ekranında size transfer yapılacak olan banka hesabına gönderimin ileri bir tarihe ertelendiği bilgisi verir. İleri tarih ile gösterilen tarih ve zaman ilk iş günü olarak görülebilir.

EFT ödemeleri ayrıca belirli zaman aralıklarında gerçekleşir. Örneğin, hafta içi günlerde (iş günü) saat 09.00’dan önce verilen ödeme talimatları, ancak belirtilen saatten sonra yapılabilir. Yani sistem işlemleri ancak 09.00’dan sonra transfere başlar. İşlem sırasına göre yapılan transferler gün içinde karşı banka hesabına geçecektir. Bir örnek ile açıklamak gerekirse, gece 02.00’da dahi EFT ödeme talimatı verilirse, paranın hesaba geçmesi ancak saat 09.00’da sonra olacaktır. Onda da hemen işlem gerçekleşmez. Varsa sizden önce talimat veren kişilerin istekleri sıraya alınır ve işlem sırası size gelince transfer gerçekleşir. Benzer şekilde bankalara göre farklılık göstermekle birlikte 17.00’dan sonra verilen EFT ödeme talimatları da bir sonraki iş gününe sarkar. Eğer bir sonraki iş günü hafta sonu günü ise, o halde haftanın ilk iş günü olan Pazartesi günü EFT ödemesi gerçekleşecek demektir.

Bazı bankalar son dönemde “Geç EFT” sistemine geçmişlerdir. Ancak bu hizmeti tabii ki EFT ücretini artırarak vermektedirler. Yani normal EFT saatleri arasında yapılan ödemelerin ücretinden daha fazla ücret kesintisi yapılır.

EFT İşlemi Ücretli Midir?

Genellikle EFT ödeme işlemlerinde bankalar arası anlaşma kurallarına göre belirli bir EFT ücreti alınabilir. Bu kuralın istisnası yalnızca banka hesapları ile kurumlar arasında yapılan anlaşmalara bağlı olarak kaldırılabilir. Örneğin, işveren maaş ödemesini farklı bankalar aracılığı ile yapacaksa, EFT ödemesi sayılacağından para transfer ücreti alınmayabilir. Bazen de kişi hesabı üzerinden otomatik ödeme talimatı verirse, bireysel hesabından EFT kesinti yapılmayabilir.

EFT Ödeme Talimatı Durdurulabilir Mi?

Genellikle EFT ödeme talimatı verildiği zaman geri alınamaz. Bir ödemenin durdurulabilmesi ve paranın geri iadesi durumlarında, bankalar arasında karşılıklı anlaşma yapılması gereklidir. Buna karşın plânlanmış ve yinelenmiş EFT ödemeleri durdurulabilir ve geri alınabilir. Bu ödemelere ait EFT talimatı, işlem gerçekleşmeden önce banka görevlilerine bilgi vermek sureti ile durdurulabilir.

Bir cevap yazın